سه شنبه ۲۷ آذر ۱۳۹۷

اخبار

قیمت تور نوروزی کشورهای همسایه از بلیت رفت و برگشت هواپیما به بنادر ایرانی ارزان‌تر بود

علیه گردشگری ایرانی!

علیه گردشگری ایرانی!

بلیت رفت و برگشت کیش در نوروز 97 از قیمت تور استانبول با هتل، خدمات گردشگری و رفت و برگشت پیشی گرفت! شرکتهای هواپیمایی ایرانی در کورسی عجیب نرخ بلیتهای خود را در تعطیلات نوروز تا 800 هزار تومان رساندند. در تاریخ بیست و هشتم اسفندماه نرخ بلیت تهران به هرمزگان به 780 هزارتومان رسید و نرخ بلیت کیش تا 800 هزار تومان بالا رفت. این در شرایطی است که بلیتهای برگشت همدست کمی از این رقم نداشت و حداقل قیمتها از 250 تا 280 هزار تومان تعیین شده بود. البته آن هم به شرطی که از حدود 10 تا 20 روز قبل برای گرفتن بلیت اقدام شده و نرخ بلیت از یک هفته قبل از برگشت تا روز عزیمت به 700 تا 800 هزار تومان میرسید. در همین شرایط تورهای سه روزه نوروزی به استانبول، با قیمت یک میلیون و 300 تا یک میلیون و 500 هزار تومان به وفور در تبلیغات آژانسهای گردشگری به چشم میخورد. با این حساب تنها هزینه بلیت رفت و برگشت به کیش بیشتر از تور سه روزه استانبول با تمامی خدمات بود.

رفتارهای ضد گردشگر فعالان گردشگری

تصاویر زیبا و چشم نواز و تبلیغات گسترده برای سفر به کشورهای همسایه در شرایطی انجام میشود که سواحل ایران نه تنها سهم کوچکی از این تبلیغات را در اختیار ندارند که مجموعه رفتارهای فعالان صنعت گردشگری و سیاستگذاریها در راستایی است که مسافران داخلی و خارجی از شهرهای ساحلی ایران رویگردان شوند.

نوروز همین امسال بود که قیمت بلیت هواپیما به شهرهای جنوبی کشور به آستانه 800 هزار تومان رسید. بلیتهایی که این روزها گاهی کمتر از 50 هزار تومان فروخته میشد، گردشگرهای شهرهای جنوبی ایران را با مشکل مواجه کرده بود. در شرایطی دومینوی افزایش قیمت بین ایرلاینها برای سفرهای داخلی ایجاد شده بود که کشورهای همسایه ایران سعی میکردند از فرصت به دست آمده برای جذب بیشتر گردشگران استفاده کنند و در برخی موارد قیمت بلیت سفر به ترکیه، دوبی، امارات و گرجستان معادل بلیت سفرهای داخلی بود. همین مساله موجب شده که به گفته هادی شیرازی، دبیر جامعه تورگردانان ایران، انگیزه لازم برای ایرانگردی در میان مردم کشورمان وجود نداشته باشد؛ چراکه با همین بودجه میتوانند از کشورهای دیگر بازدید کنند. او که معتقد است برای ایجاد بسترهای لازم توسعه گردشگری موفق عمل نکرده ایم، به «بندر و دریا» میگوید: ما باید مواظب قیمت و هزینه سفر در ایران باشیم، اگر بیشتر از این بالا برود، زنگ خطر به صدا درمیآید. همین حالا هم ایران در مقایسه با کشورهایی مثل ترکیه، آذربایجان و ارمنستان گران است و آژانسهای خارجی تورهای ترکیبی را با این کشورها طراحی کردهاند تا گردشگر با گذراندن وقت کمتری در ایران، هزینههای سفرش را کاهش دهد.

این فعال صنعت گردشگری با اشاره به سیاستهای ترکیه به دنبال تنشهای ایجاد شده در این کشور برای جذب توریست ، گفت: این کشور سالانه درآمدی بیش از 33 میلیارد دلار «از طریق جذب 35 تا 36 میلیون توریست» داشته و «برای 1/5 میلیون نفر اشتغال ایجاد کرده است.» ترکیه حالا تلاش میکند به سقف 50 میلیون گردشگر برای سال 2023 برسد و برای رسیدن به جایگاه پنجم کشورهای توریستی جهان برنامهریزی کرده است. برنامه ریزیهایی که شامل تخفیفهای مناسب و سیاستهای نرخگذاری، برگزاری جشنوارههای جذاب و مواردی از این دست است تا بتواند گردشگران خود را در تمام ماههای سال حفظ کند. جالب است بدانید که ترکیه به فیلمسازانی که نماهایی از این کشور را در آثارشان نمایش دهند، پاداشهایی اختصاص میدهد.

13 روزه بار یک سال خود را بستند

در ایران اما، صنعت گردشگری گرفتار آشفتهبازاری است که هرکس تلاش میکند بیشترین سودجویی را از شرایط داشته باشد. رفتارهایی که گرچه میتواند سود کوتاه مدتی را عاید فعالان این صنعت کند اما در دراز مدت اثر سوء به صنعت گردشگری ایران داشته و موجب رکود کسب و کارهای این بخش میشود. به جز بلیتهای هواپیما و سایر شقوق حمل و نقلی، نرخ هتلها در تعطیلات نوروز سر به فلک میکشد. شیرازی با بیان اینکه هتلداران در شهرهای جنوبی از افزایش تقاضا در ایام نوروز سوء استفاده میکنند، ادامه داد: «برخی از هتلدارها فکر میکنند که در مدت 13 روز تعطیلات نوروز باید بار یک سال خود را ببندند. این تصور از کجا آمده است. چرا یک هتل 5 ستاره، یک اتاق دو تخته را شبی یک میلیون تومان بدهد و یک هتل 5 ستاره دیگر چون فکر میکند خیلی استاندارد و خوب است شبی 700 هزار تومان نرخ بگذارد!؟ وقتی نظارت و ضابطه نباشد، همین میشود دیگر.»

فقدان فرهنگ گردشگرپذیری

بحران بیکاری یکی از ابرچالشهای اصلی ایران زمان حاضر است. چالش بزرگی که حتی کارشناسان صندوق جهانی پول را راهی ایران کرد تا در ارزیابی شرایط و ارائه مشاوره به ایرانیها کمک کند. «توسعه مشاغل زود‌‌بازده و کم سرمایه» و به ویژه گردشگری یکی از مهمترین توصیههای صندوق جهانی پول به ایران بود. این توصیه اما، به ظاهر چندان جدی گرفته نشده است.

علیرضا خائف، نایب رییس کمیسیون گردشگری اتاق تهران در گفتوگو با «بندر و دریا» معتقد است که دولت به اهمیت سرمایهگذاری در صنعت گردشگری پی نبرده است یا نمیخواهد در این زمینه سرمایهگذاری کند. در این شرایط بخش خصوصی باید برای تحرکبخشی به این صنعت به دولت فشار بیاورد.

او که مشکلات موجود در صنعت گردشگری را ناشی از عدم آگاهی در مورد اهمیت جذب گردشگر میداند، معتقد است دولت باید شرایط حمایتی را در شهرهای جنوبی که با وجود ظرفیتهای بالای گردشگریشان کمتر مورد استقبال واقع میشوند فراهم کند.

در تورهای داخلی ایران چه خبر است

برای هفته دوم نوروز، قیمت تور گردشگری کیش در آژانسها از یک میلیون و ۷۰۰ هزار تومان برای دو شب اقامت در هتل ۴ ستاره به بالا اعلام میشود. این تور در هفته اول عید نوروز حدود 400 هزار تومان گرانتر بود و این قیمت به بیش از دو میلیون تومان هم رسید.

در ایام غیر عید نوروز تور چابهار برای سه شب و خدمات هتل ۴ ستاره آن هم تنها با سه وعده صبحانه 650 هزار تومان به علاوه هزینه بلیت هواپیما نرخ دارد. آژانس مسافرتی دیگری همین تور را برای سه شب اقامت در هتل ۴ ستاره در نوروز ، یک میلیون و ۴۰۰ هزار تومان به علاوه هزینه هواپیما برای فروش گذاشته است.

اما استانبول که یکی از پرمخاطبترین مقاصد گردشگری خارجی برای ایرانیها به حساب میآید تورهای نوروزیاش برای ۳ شب و ۴ روز بین یک میلیون تا یک میلیون و 300 هزار تومان فروخته میشد. امارات نیز از دیگر تورهای گردشگری مورد استقبال ایرانیها است که در ایام عید دفاتر خدمات مسافرتی، تور این کشور را به مقصد شهر دوبی به قیمت یک میلیون و ۸۰۰ هزار تومان میفروشند. با این وجود میتوان برای این شهر، تورهای ارزان قیمت لحظه آخری نیز پیدا کرد که با قیمت نازلتری به فروش میرسد.

شاگرد اولیهای گردشگری

مجمع جهانی اقتصاد (World Economic Forum) از سال ۲۰۰۷ هر دو سال یکبار گزارشی را تحت عنوان گزارش رقابتپذیری سفر و گردشگری منتشر و در آن کشورهای مختلف را با توجه به شاخص رقابتپذیری سفر و گردشگری (TTCI) ارزیابی و رتبهبندی میکند. این مجمع همچنین با کمک رهبران بزرگ صنعت گردشگری از طریق مجمع شرکای صنعت سفر و حمل و نقل هوایی برای ۱۱ سال اقدام به تجزیه و تحلیل عمقی رقابتپذیری سفر و گردشگری اقتصادها در سراسر دنیا
کرد
ه است.

گزارش رقابتپذیری گردشگری سال ۲۰۱۷ مجمع جهانی اقتصاد ۱۳۶ کشور را دربر میگیرد که ۹۸ درصد GDP جهان را تشکیل میدهند. بر اساس گزارش2017 مجمع جهانی اقتصاد، کشور اسپانیا برای دومین بار، رتبه اول را در شاخص رقابتپذیری سفر و گردشگری به خود اختصاص داده است. پس از آن به ترتیب کشورهای فرانسه، آلمان، ژاپن، انگلستان، ایالات متحده آمریکا، استرالیا، ایتالیا، کانادا و هلند به ترتیب رتبههای دوم تا دهم شاخص رقابتپذیری سفر و گردشگری را به خود اختصاص دادهاند. در این میان اروپا ـ با دارا بودن شش کشور از میان 10 کشور برتر این شاخص بار دیگر منطقهای با بیشترین اقتصادهای رقابتپذیر و بالاترین سطح متوسط رقابتپذیری منطقهای است. با این حال منطقه آسیا ـ اقیانوسیه به عنوان بهبودیافتهترین منطقه در بین مناطق مختلف ظهور کرده است.

ایران کجای دنیا ایستاده است؟

ایران در گزارش مجمع جهانی اقتصاد توانسته با چهار پله صعود نسبت به سال 2015 رتبه 93 را از بین 136 کشور حاضر در گزارش سال 2017 کسب کند. امتیاز ایران در مقیاس 7-1 در نظر گرفته شده این سازمان، 4 /3 است که این امتیاز در سال 2015، 3 /3 بوده است.

طبق گزارش سال 2017 مجمع جهانی اقتصاد، با ورود 2 /5 میلیون گردشگر بینالمللی به ایران و حدود 5 /3 میلیارد دلار هزینههای پرداختشده از سوی آنها، متوسط دریافتیهای ایران به ازای ورود هر گردشگر، 1 /665 دلار بوده است. بهطور کلی، صنعت سفر و گردشگری با ارزش افزوده حدود
1 /10 میلیارد
دلاری، سهم 5 /2درصدی از کل تولید ناخالص داخلی ایران را تشکیل داده و با 476 هزار شغل، سهم 1 /9 درصدی از کل اشتغال کشور را به خود اختصاص داده است. گزارش رقابتپذیری سفر و گردشگری نشان میدهد ایران در شاخص قیمت رقابتی درسال 2017 همانند سال 2015 همچنان رتبه اول را کسب کرده است و یکی از اقتصادیترین مقاصد دنیا برای گردشگران بینالمللی محسوب میشود. در سایر شاخصها، به جز شاخص بهداشت و سلامت که در هر دو گزارش اخیر، رتبه 93 را کسب کرده، در سه شاخص منابع فرهنگی، پایداری محیطی و منابع طبیعی، جایگاه ایران تنزل یافته و در سایر شاخصها از جمله زیرساختهای زمینی و هوایی، زیرساختهای حملونقل هوایی، منابع انسانی و بازار کار، دسترسی بینالمللی، زیرساخت خدمات گردشگری، محیط کسبوکار، اولویتبخشی سفر و گردشگری، فناوری اطلاعات و ارتباطات و ایمنی و امنیت، رتبه ایران بهبود یافته است.

بدترین رتبه ایران در بین مولفههای شاخص رقابتپذیری سفر و گردشگری در سال 2017 مربوط به پایداری زیستمحیطی و پس از آن اولویتبخشی سفر و گردشگری و زیرساخت خدمات گردشگری بوده است.  

مولفههای شاخص رقابتپذیری ایران در گردشگری بر اساس گزارش مجمع جهانی اقتصاد

زیرساختها

سال 2015

سال 2017

زیرساختهای گردشگری

119

116

زیرساختهای حمل و نقل هوایی

93

89

زیرساختهای حمل و نقل بندری

76

75

 

۲۴ خرداد ۱۳۹۷ ۱۱:۳۰